كه گمان و گزافه شمردن چيزى كه در اين هر سه كتاب آسمانى آمده است ، نه تنها با ايمان دينى كه با شيوه‌هاى پژوهشى و علمى نيز ناسازگار است . پنجم : نمىتوان آن گونه كه هواداران اين ديدگاه گفته‌اند ، آمدن اسرائيليان به مصر را در سال 1720 پيش از ميلاد دانست ، زيرا اگر چنين باشد ، بايد آمدن آنان به مصر همراه با آمدن هيكسوسيان يا پيش از آمدن آنها باشد ، چرا كه به گواهى لوح « چهار صد سال » « 1 » ، هيكسوسيان در ميانهء سال‌هاى 1730 - 1720 پيش از ميلاد به مصر آمده‌اند ، حتى « ردفورد » آغاز فرمانروايى آنان در مصر را در ده سال ميانهء سال‌هاى 1660 - 1649 پيش از ميلاد مىداند . « 2 » و چنان كه پيش‌تر به گستردگى گفته‌ايم و زبانزد نيز هست ، يوسف در روزگار هيكسوسيان به مصر آمد و دست كم پس از بيست و پنج سال كه آنجا بود ، پدر و برادران را نيز بدانجا فراخواند . البته چنان كه پيش‌تر نيز ياد كرده‌ايم ، كسانى آمدن اسرائيليان به مصر را در روزگار آمنحوتپ دوم ( 1436 - 1413 ق . م ) گفته‌اند ، اگرچه ما همان ديدگاه پيشين يعنى روزگار هيكسوسيان را درست‌تر مىدانيم . و اگر چنين باشد ورود و خروج بنى اسرائيل به مصر و از مصر با ماندگارى چهار صد و سى سالهء آنان در آن ديار كه در تورات آمده ، جور در نخواهد آمد ، اين پيامد را نيز خواهد داشت كه رامسس دوم تنها فرعونى مىتواند باشد كه اسرائيليان را به بردگى و بيگارى گرفت و نه فرعونى كه خروج اسرائيليان در روزگار او بود . 5 . ديدگاه پنجم : مرنپتاح پيروان اين ديدگاه ، « مرنپتاح » ( 1224 - 1214 ق . م ) را فرعون هم روزگار موسى مىدانند . پشتوانهء اينان يكى گزارش تورات است دربارهء ساختن دو شهر « فيتوم » و « رامسس » « 3 » و ديگر « لوح اسرائيل » « 4 » ، كه نخستين نص و نوشتهء مصرى است كه نام اسرائيل در آن ديده شده است . و بر پايهء همين‌هاست كه بسيارى از مورخان و پژوهشگران « مرنپتاح » را همان فرعونى

--> ( 1 ) . بنگريد به : محمد بيومى مهران ، حركات التحرير فى مصر القديمة ، 137 - 139 ؛ نيز : P . Montel , Le Stele de L'an 400 , kemi IV , 1933 , p . 191 - 215 . ( 2 ) . D . B . Redford , The Hyksos Invasion in History and Tradition , Orientaba , 03 , 0791 , p . 28 . ( 3 ) . سفر خروج ، 1 : 11 . ( 4 ) . لوح اسرائيل كه به شمارهء 34025 در موزهء قاهره نگهدارى مىشود ، سنگ نوشته‌اى است كه « پترى » در سال 1896 ميلادى در ويرانىهاى مرنپتاح در طيبهء غربى يافته است . اين سنگ نوشته را بسيارى از پژوهشگران چون پترى ، بريستد ، كونتز ، ارمان ، ويلسون و . . . نشر داده‌اند .